മുംബൈ സന്ദർശനത്തിനിടെ മനീഷ് മൽഹോത്ര ഡിസൈൻ ചെയ്ത കറുത്ത ബന്ദ്ഗാല,അണിഞ്ഞ് ഇന്ത്യയോട് ഐക്യദാർഢ്യം പ്രഖ്യാപിച്ച ബ്രിട്ടീഷ് കിരീടാവകാശി വില്യം രാജകുമാരൻ , എന്നാൽ തന്റെ കുടുംബചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ‘ഇന്ത്യൻ ബന്ധം’ ഇപ്പോഴും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കുകയാണ്. ബ്രിട്ടന്റെ ഭാവി രാജാവിന്റെ ഡി.എൻ.എയിൽ പോലും ഇന്ത്യൻ വേരുകളുണ്ടെന്ന ശാസ്ത്രീയ സത്യം വീണ്ടും ചർച്ചയാകുകയാണ്. 1790-ൽ ബോംബെ പ്രസിഡൻസിയിൽ അർമേനിയൻ പിതാവിനും ഇന്ത്യൻ മാതാവിനും ജനിച്ച എലിസ ‘ബെറ്റ്സി’ കെവാർക്ക് ആണ് വില്യം രാജകുമാരന്റെ അഞ്ചാം തലമുറയിലെ മുതുമുത്തശ്ശി (five-times-great-grandmother). എന്നാൽ ബ്രിട്ടീഷ് പ്രഭുകുടുംബത്തിന്റെ വംശീയ മുൻവിധികൾ കാരണം ചരിത്രത്തിൽ നിന്നും കുടുംബരേഖകളിൽ നിന്നും മനഃപൂർവ്വം മാറ്റിനിർത്തപ്പെട്ട ഒരു സാധാരണക്കാരിയായിരുന്നു എലിസ.
വില്യം രാജകുമാരന്റെ അമ്മയായ ഡയാന രാജകുമാരിയുടെ ‘സ്പെൻസർ’ കുടുംബവഴിയാണ് ഈ ഇന്ത്യൻ ബന്ധം ബ്രിട്ടീഷ് രാജകുടുംബത്തിലേക്ക് എത്തിയത്. രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടിലേറെ നീണ്ട ഗവേഷണത്തിലൂടെ ചരിത്രകാരിയായ സൂസൻ ഹാർവാർഡ് ആണ് എലിസയുടെ ജീവിതകഥ പുറംലോകത്തെത്തിച്ചത്. സ്പെൻസർ കുടുംബത്തിന്റെ പൂർവ്വിക വസതിയായ ആൽത്തോർപ്പിലെ ലൈബ്രറിയിൽ എലിസ അർമേനിയൻ ഭാഷയിൽ എഴുതിയ കത്തുകൾ ഇന്നും സൂക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും, വില്യമിന് തന്റെ ഈ ഇന്ത്യൻ പാരമ്പര്യത്തെക്കുറിച്ച് കൃത്യമായി അറിയാമെന്നും സൂസൻ ഹാർവാർഡ് വ്യക്തമാക്കുന്നു.
2013-ൽ എഡിൻബർഗ് സർവ്വകലാശാലയിലെ ഡോ. ജിം വിൽസണിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഗവേഷകർ നടത്തിയ ഡി.എൻ.എ പരിശോധനയിലാണ് വില്യമിന്റെ ഇന്ത്യൻ വേരുകൾ ശാസ്ത്രീയമായി തെളിയിക്കപ്പെട്ടത്. ഡയാന രാജകുമാരിയുമായി മാതൃപരമ്പര പങ്കിടുന്ന എലിസയുടെ പിൻഗാമികളുടെ ഡി.എൻ.എ പരിശോധിച്ചപ്പോൾ, ദക്ഷിണേഷ്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ മാത്രം കാണപ്പെടുന്ന അപൂർവ്വയിനം മൈറ്റോകോൺഡ്രിയൽ ഡി.എൻ.എ (mitochondrial DNA) കണ്ടെത്തുകയായിരുന്നു. ഇന്ത്യയിലും നേപ്പാളിലുമുള്ള ചുരുക്കം ചിലരിൽ മാത്രം കണ്ടുവരുന്ന ഈ ജനിതക അടയാളം, ഇന്ത്യൻ വംശജനായ ആദ്യ ബ്രിട്ടീഷ് ചക്രവർത്തിയെന്ന വിശേഷണം ഭാവിയിൽ വില്യമിന് നൽകും. എങ്കിലും, അമ്മയിൽ നിന്ന് മക്കളിലേക്ക് മാത്രം കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്ന മൈറ്റോകോൺഡ്രിയൽ ഡി.എൻ.എ ആയതിനാൽ വില്യമിന് ഇത് തന്റെ മക്കളിലേക്ക് കൈമാറാൻ കഴിയില്ല.
അധികാരത്തിന്റെയും വംശീയതയുടെയും ക്രൂരമായ മുഖമാണ് എലിസയുടെ ജീവിതത്തിൽ നിഴലിച്ചിരുന്നത്. 1809-ൽ ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി ഉദ്യോഗസ്ഥനായി ഇന്ത്യയിലെത്തിയ സ്കോട്ടിഷ് പ്രഭുകുടുംബാംഗം തിയോഡോർ ഫോബ്സിനെയാണ് എലിസ വിവാഹം കഴിച്ചത്. അർമേനിയൻ പള്ളിയിൽ വെച്ച് വിവാഹിതരായ ഇവർക്ക് കാതറിൻ (കിറ്റി), അലക്സാണ്ടർ എന്നീ രണ്ട് മക്കളും പിറന്നു. എന്നാൽ, ഒരു ഇന്ത്യൻ വംശജയെ ഭാര്യയായി അംഗീകരിക്കാൻ തിയോഡോറിന്റെ സ്കോട്ടിഷ് കുടുംബം തയ്യാറായില്ല. ഔദ്യോഗിക രേഖകളിൽ പോലും എലിസയെ തിയോഡോറിന്റെ ഭാര്യയ്ക്ക് പകരം ‘വീട്ടുജോലിക്കാരി’ (Housekeeper) എന്നാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നത്.
പിന്നീട് മകൾ കിറ്റിയെ സ്കോട്ട്ലൻഡിലേക്ക് അയച്ച തിയോഡോർ, 1820-ൽ നാട്ടിലേക്കുള്ള കപ്പൽ യാത്രയ്ക്കിടെ മരണപ്പെട്ടു. ഇതോടെ എലിസ ഇന്ത്യയിൽ തികച്ചും ഒറ്റപ്പെടുകയും കടുത്ത ദാരിദ്ര്യത്തിലേക്ക് വീഴുകയും ചെയ്തു. തിയോഡോറിന്റെ വിൽപത്രപ്രകാരം മകൾക്ക് 50,000 രൂപ ലഭിച്ചപ്പോൾ എലിസയ്ക്ക് ലഭിച്ചത് പ്രതിമാസം വെറും 100 രൂപ മാത്രമായിരുന്നു. വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം സാമ്പത്തിക സഹായം തേടി എലിസ തന്റെ മക്കൾക്ക് കത്തയച്ചെങ്കിലും യാതൊരു മറുപടിയും ലഭിച്ചില്ല. ഒടുവിൽ ചരിത്രരേഖകളിൽ നിന്ന് പോലും അവർ അപ്രത്യക്ഷയായി. എന്നാൽ സ്കോട്ട്ലൻഡിൽ വളർന്ന മകൾ കിറ്റിയുടെ പിൻഗാമികൾ പിന്നീട് ബ്രിട്ടനിലെ ഉന്നത പ്രഭുകുടുംബങ്ങളിലേക്ക് വിവാഹം കഴിച്ചെത്തുകയും, ആ പരമ്പരയിലൂടെ ഡയാന രാജകുമാരിയും ഒടുവിൽ വില്യം രാജകുമാരനും പിറക്കുകയുമായിരുന്നു.









