കാശ്മീരിലെ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമായ പഹൽഗാമിൽ ഭീകരർ നടത്തിയ ക്രൂരമായ കൂട്ടക്കൊലയ്ക്ക് ഇന്ന് ഒരു വയസ്സ് തികയുന്നു. 2025 ഏപ്രിൽ 22-നായിരുന്നു രാജ്യത്തെ നടുക്കിയ ആ ദുരന്തം അരങ്ങേറിയത്. മനോഹരമായ പച്ചപ്പുൽമേടുകളിലേക്ക് ഇരച്ചുകയറിയ ഭീകരർ മതം ചോദിച്ചു മനസ്സിലാക്കിയ ശേഷം 26 നിരപരാധികളെയാണ് വെടിവെച്ചു കൊന്നത്. ഈ കറുത്ത ദിനത്തിന്റെ ഒന്നാം വാർഷികത്തിൽ, ഇന്നും നീറുന്ന വേദനയുമായി കഴിയുകയാണ് ഇരകളുടെ കുടുംബങ്ങൾ. തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവർ കൺമുന്നിൽ പിടഞ്ഞുവീണ ആ നിമിഷം ഇന്നും ഭീതിയോടെയല്ലാതെ അവർക്ക് ഓർക്കാനാവില്ല. കൊല്ലപ്പെട്ട സന്തോഷ് ജഗ്ദാലെയുടെ മകൾ അസാവരി ജഗ്ദാലെ പറയുന്ന വാക്കുകൾ ഈ കുടുംബങ്ങൾ കടന്നുപോകുന്ന നരകയാതനയുടെ സാക്ഷ്യമാണ്. പിതാവ് തനിക്കും അമ്മയ്ക്കും നൽകിയ താങ്ങും തണലും നഷ്ടമായെന്നും സർക്കാർ നൽകിയ വാഗ്ദാനങ്ങൾ പലതും ഇന്നും പാലിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലെന്നും അവർ വേദനയോടെ പറയുന്നു.
മരിച്ച പ്രശാന്ത് കുമാർ ശതാപതിയുടെ ഭാര്യയും സമാനമായ അവസ്ഥയിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്. സർക്കാർ ജോലി ഉൾപ്പെടെയുള്ള വാഗ്ദാനങ്ങൾ നൽകിയിരുന്നെങ്കിലും സാമ്പത്തിക സഹായം മാത്രമാണ് ലഭിച്ചതെന്നും കുടുംബം പുലർത്താൻ ഇപ്പോൾ താൽക്കാലിക ജോലി മാത്രമാണ് ആശ്രയമെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കുന്നു. എന്നാൽ പഹൽഗാം ആക്രമണത്തിന് ഇന്ത്യ നൽകിയ തിരിച്ചടി ഭീകരവാദത്തിന്റെ നട്ടെല്ലൊടിക്കുന്നതായിരുന്നു. ആക്രമണം നടന്ന് ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ മെയ് 7-ന് ‘ഓപ്പറേഷൻ സിന്ദൂർ’ എന്ന പേരിൽ ഇന്ത്യ അതിശക്തമായ പ്രത്യാക്രമണം നടത്തി. പാകിസ്ഥാനിലും പാക് അധീന കാശ്മീരിലുമുള്ള ലഷ്‌കർ-ഇ-തൊയ്ബ, ജെയ്‌ഷെ മുഹമ്മദ്, ഹിസ്ബുൾ മുജാഹിദ്ദീൻ തുടങ്ങിയ ഭീകര സംഘടനകളുടെ ഒൻപത് പ്രധാന ലോഞ്ച് പാഡുകൾ ഇന്ത്യ തകർത്തു. ഈ സൈനിക നടപടിയിൽ 100-ലധികം ഭീകരരെയാണ് ഇന്ത്യൻ സൈന്യം വകവരുത്തിയത്.
ഇതിനെത്തുടർന്ന് നാല് ദിവസം നീണ്ടുനിന്ന അതിർത്തി സംഘർഷത്തിൽ ഡ്രോൺ ആക്രമണങ്ങളും ഷെല്ലാക്രമണങ്ങളുമായി പാകിസ്ഥാൻ പ്രകോപനം സൃഷ്ടിച്ചെങ്കിലും ലാഹോറിലെയും ഗുജ്‌റൻവാലയിലെയും റഡാർ സംവിധാനങ്ങൾ തകർത്ത് ഇന്ത്യ കനത്ത പ്രഹരം നൽകി. ഒടുവിൽ കനത്ത ആൾനാശവും നാശനഷ്ടങ്ങളും സംഭവിച്ചതോടെ പാക് ഡിജിഎംഒ (DGMO) ഇന്ത്യയുമായി ബന്ധപ്പെടുകയും മെയ് 10-ന് വെടിനിർത്തൽ കരാറിലെത്തുകയുമായിരുന്നു. ഇതിനുശേഷവും ആക്രമണത്തിൽ പങ്കെടുത്ത ഭീകരരെ കണ്ടെത്താനായി ‘ഓപ്പറേഷൻ മഹാദേവ്’ എന്ന പേരിൽ സംയുക്ത നീക്കം നടത്തുകയും മൂന്ന് പ്രധാന ഭീകരരെ വധിക്കുകയും ചെയ്തു. സൈനിക നടപടിക്ക് പുറമെ നയതന്ത്രപരമായും സാമ്പത്തികമായും പാകിസ്ഥാനെ ഇന്ത്യ ഒറ്റപ്പെടുത്തി. സിന്ധു നദീജല കരാർ റദ്ദാക്കിയതും ഉഭയകക്ഷി വ്യാപാരം പൂർണ്ണമായും നിർത്തലാക്കിയതും പാകിസ്ഥാന് വലിയ തിരിച്ചടിയായി. “അതിരുകൾ ലംഘിക്കുമ്പോൾ മറുപടി നിർണ്ണായകമായിരിക്കും, ഇന്ത്യ ഒന്നും മറക്കില്ല” എന്ന സന്ദേശമാണ് വാർഷിക ദിനത്തിൽ ഇന്ത്യൻ സൈന്യം പങ്കുവെക്കുന്നത്. ദുരന്തത്തിന് ഒരാണ്ട് തികയുമ്പോഴും ഭീകരതയ്‌ക്കെതിരെ വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത നിലപാടുമായി രാജ്യം മുന്നോട്ട് പോകുമ്പോഴും, തകർന്നുപോയ ജീവിതങ്ങൾ തുന്നിച്ചേർക്കാനുള്ള പരിശ്രമത്തിലാണ് ഇരകളുടെ കുടുംബങ്ങൾ.
