ഒരു ബൈക്കിന് പിന്നിൽ ചാക്കുകെട്ടുകളുമായി തിരുവനന്തപുരത്തെ പൊടിനിറഞ്ഞ വഴികളിലൂടെ മുന്നൂറ് കിലോമീറ്ററോളം യാത്ര ചെയ്ത്, ഓരോ മെഡിക്കൽ സ്റ്റോറിലും ഡോക്ടർമാരുടെ മുന്നിലും കയറിയിറങ്ങി മരുന്നുകൾ വിറ്റുനടന്നിരുന്ന ഒരു ചെറുപ്പക്കാരനെ അന്ന് ആരും ശ്രദ്ധിച്ചുകാണില്ല. പക്ഷേ, സ്വന്തം അമ്മയുടെയും മകളുടെയും പേരുകൾ ചേർത്ത് അയാൾ കെട്ടിപ്പടുത്ത ആ പ്രസ്ഥാനം, ഇന്ന് നൂറ്റിമുപ്പത്തിയഞ്ച് കോടിയിലധികം വിറ്റുവരവുള്ള ഒരു മഹാ ആയുർവേദ സാമ്രാജ്യമായി വളർന്നുനിൽക്കുന്നു!
തിരുവനന്തപുരത്തെ കാട്ടാക്കട എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ നിന്നും ബിസിനസ് പാരമ്പര്യങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെ കടന്നുവന്ന ഡോ. ജെ. ഹരീന്ദ്രൻ നായരുടെ ജീവിതം ഏതൊരു സംരംഭകനെയും പ്രചോദിപ്പിക്കുന്ന ഒന്നാണ്. 1983-ൽ തിരുവനന്തപുരം ഗവൺമെന്റ് ആയുർവേദ കോളേജിൽ നിന്നും ബിരുദം നേടി പുറത്തിറങ്ങിയ അദ്ദേഹത്തിന് തുടക്കത്തിൽ നേരിടേണ്ടിവന്നത് കടുത്ത തിരിച്ചടികളായിരുന്നു. സ്വന്തമായി തുടങ്ങിയ ചെറിയ ആയുർവേദ ക്ലിനിക്ക് സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധികൾ കാരണം പൂട്ടേണ്ടിവന്നു. പിന്നീട് പൂജപ്പുരയിലെ റീജിയണൽ റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ സ്ഥിരവരുമാനമുള്ള സർക്കാർ ജോലി ലഭിച്ചെങ്കിലും, പരമ്പരാഗത ആയുർവേദ മരുന്നുകൾ ശാസ്ത്രീയമായി നിർമ്മിച്ച് സാധാരണക്കാരിലേക്ക് എത്തിക്കണമെന്ന അടങ്ങാത്ത ആഗ്രഹം അദ്ദേഹത്തെ വിശ്രമിക്കാൻ അനുവദിച്ചില്ല. അങ്ങനെ 1988-ൽ സുരക്ഷിതമായ ആ ജോലി രാജിവെച്ച്, സുഹൃത്തുക്കളിൽ നിന്നും ബന്ധുക്കളിൽ നിന്നും കടം വാങ്ങിയ വെറും അമ്പതിനായിരം രൂപയുമായി പൂവച്ചലിൽ ‘ശ്രീ ധന്വന്തരി ആയുർവേദിക്സ്’ എന്ന ചെറിയ മരുന്ന് നിർമ്മാണ യൂണിറ്റിന് അദ്ദേഹം തുടക്കമിട്ടു.
ആദ്യകാലങ്ങൾ കടുത്ത പരീക്ഷണങ്ങളുടേതായിരുന്നു. ഔഷധസസ്യങ്ങൾ ശേഖരിക്കുന്നതും, മരുന്നുകൾ നിർമ്മിച്ച് പായ്ക്ക് ചെയ്യുന്നതും മുതൽ വിതരണം ചെയ്യുന്നതുവരെ എല്ലാം അദ്ദേഹം ഒറ്റയ്ക്കായിരുന്നു ചെയ്തത്. 1989-ൽ ബിസിനസ് നടത്തിപ്പിലെ പരിചയക്കുറവ് കാരണം വലിയ സാമ്പത്തിക നഷ്ടം നേരിട്ടെങ്കിലും അദ്ദേഹം തളർന്നില്ല. ഡോക്ടർമാർ വഴി മാത്രം മരുന്നുകൾ വിൽക്കുക എന്ന പരമ്പരാഗത രീതിക്ക് പകരം, സാധാരണക്കാർക്ക് ഫാർമസികളിൽ നിന്നും നേരിട്ട് വാങ്ങാൻ കഴിയുന്ന ‘ഓവർ ദ കൗണ്ടർ’ (OTC) ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ വിപണിയിലെത്തിക്കാൻ അദ്ദേഹം തീരുമാനിച്ചു.
അങ്ങനെ 1990-ൽ ഡോ. ഹരീന്ദ്രൻ നായർ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ആ മാന്ത്രിക ഫോർമുലയാണ് പിന്നീട് കേരളത്തിന്റെ വീടുകളിൽ തരംഗമായ **’ബ്രീത്ത് ഈസി’ (Breathe Eazy)**! ശ്വാസകോശ സംബന്ധമായ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾക്ക് ആശ്വാസമേകാൻ പതിനാല് ഔഷധസസ്യങ്ങൾ പ്രത്യേക അനുപാതത്തിൽ ചേർത്ത് അദ്ദേഹം നിർമ്മിച്ച ഈ ഗ്രാന്യൂൾസ്, പരസ്യങ്ങളിലൂടെയും ഫാർമസികളിലൂടെയും നേരിട്ട് ജനങ്ങളിലേക്ക് എത്തിയതോടെ വിപണിയിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾക്ക് തുടക്കമായി. പിന്നീട് 1996-ൽ, തനിക്ക് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട രണ്ട് സ്ത്രീകളുടെ പേരുകൾ ചേർത്ത് അദ്ദേഹം ആ ബ്രാൻഡിന് പുതിയൊരു മുഖം നൽകി; തന്റെ അമ്മ ‘പങ്കജ’ത്തിന്റെയും മൂത്ത മകൾ ‘കസ്തൂരി’യുടെയും പേരുകൾ ചേർത്തുവെച്ചപ്പോൾ പിറന്നത് **’പങ്കജകസ്തൂരി’ (Pankajakasthuri)** എന്ന വിശ്വസ്ത നാമമായിരുന്നു.
ആയുർവേദ മരുന്നുകളെ കേവലം പാരമ്പര്യ അറിവുകളിൽ മാത്രം ഒതുക്കിനിർത്താതെ, ആധുനിക ശാസ്ത്രീയ നിലവാരത്തിലേക്ക് ഉയർത്തിയതാണ് പങ്കജകസ്തൂരിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ വിജയരഹസ്യം. 1997-ൽ സ്വന്തമായി ഗവേഷണ ലബോറട്ടറികൾ സ്ഥാപിച്ചുകൊണ്ട് അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളുടെ ഗുണനിലവാര പരിശോധനയും ക്ലിനിക്കൽ പഠനങ്ങളും അവർ കർശനമാക്കി. ആ വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത നിലപാടിനുള്ള അംഗീകാരമായി, 2000-ൽ ആയുർവേദ മരുന്ന് നിർമ്മാണ രംഗത്ത് കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ ISO 9000 സർട്ടിഫൈഡ് കമ്പനിയായി പങ്കജകസ്തൂരി മാറി.
ഒരു മരുന്ന് കമ്പനി എന്നതിലുപരി ആയുർവേദത്തെ അടുത്ത തലമുറയിലേക്ക് പകർന്നുനൽകാൻ 2002-ൽ കാട്ടാക്കടയിൽ കേരളത്തിലെ ആദ്യ സ്വാശ്രയ ആയുർവേദ മെഡിക്കൽ കോളേജും ആശുപത്രിയും അദ്ദേഹം സ്ഥാപിച്ചു. 2005-ൽ പൂവച്ചലിൽ വലിയ നിർമ്മാണ യൂണിറ്റിലേക്ക് വളർന്നപ്പോഴും, 2006-ൽ അമ്മയുടെ ജന്മദിനത്തിൽ ‘പാഥേയം’ എന്ന പേരിൽ പാവപ്പെട്ടവർക്കായി സൗജന്യ ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതി ആരംഭിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം തന്റെ സാമൂഹിക പ്രതിബദ്ധതയും കാത്തുസൂക്ഷിച്ചു. ബ്രീത്ത് ഈസിക്ക് പിന്നാലെ സന്ധിവേദനകൾക്കുള്ള ‘ഓർത്തോഹെർബ്’ (Orthoherb), മയൂഖി ഹെയർ ഓയിൽ, കോവിഡ് കാലത്ത് ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ട ‘സിംഗിവിർ-എച്ച്’ (ZingiVir-H) തുടങ്ങി നാനൂറ്റി അൻപതിലധികം ഉൽപ്പന്നങ്ങളിലേക്ക് ആ നിര വളർന്നു. 2012-ൽ രാജ്യം പത്മശ്രീ നൽകി ആദരിച്ച ഡോ. ഹരീന്ദ്രൻ നായർ, ഒന്നര ലക്ഷം ചതുരശ്ര അടിയിലധികം വിസ്തീർണ്ണമുള്ള നിർമ്മാണ സൗകര്യങ്ങളും യുകെ, മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് തുടങ്ങിയ വിദേശ വിപണികളിലേക്കുള്ള കയറ്റുമതിയുമായി തന്റെ പ്രസ്ഥാനത്തെ ലോകോത്തര നിലവാരത്തിലേക്ക് നയിച്ചു. കൃത്യമായ ശാസ്ത്രീയ അടിത്തറയും ഗുണനിലവാരത്തിലെ കർക്കശമായ നിലപാടും ഉണ്ടെങ്കിൽ ഏതൊരു പ്രതിസന്ധിയെയും അതിജീവിച്ച് ചരിത്രം സൃഷ്ടിക്കാമെന്ന് ഈ മലയാളി ഡോക്ടർ ലോകത്തിന് കാണിച്ചുകൊടുത്തു.












