ശ്രീരാമനാൽ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെട്ട സുബ്രഹ്‌മണ്യ ക്ഷേത്രമാണ് വടക്കൻ മലബാറിലെ പ്രശസ്ത തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമായ ശ്രീ പെരളശേരി ക്ഷേത്രം. ത്രേതായുഗത്തിൽ ഉത്ഭവിച്ച ഈ ക്ഷേത്രം കണ്ണൂരിലെ പെരളശേരിയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
ഓംകാരത്തിന്റെ പൊരുൾ യഥാവിധി പറഞ്ഞുകൊടുക്കാത്തതിന് സുബ്രഹ്‌മണ്യൻ ഒരിക്കൽ ബ്രഹ്‌മാവിനെ തടവിലാക്കി. ഇതറിഞ്ഞ ശിവഭഗവാൻ ഇടപെട്ട് ബ്രഹ്‌മാവിനെ മോചിപ്പിച്ചു. എങ്കിലും പ്രായശ്ചിത്ത കർമം ചെയ്യേണ്ടി വന്ന ശരവണൻ അജ്ഞാത വാസത്തിന് പോയി. അങ്ങനെ അയ്യപ്പൻകാവിലെ പൊട്ടക്കിണറ്റിൽ സർപ്പരൂപത്തിൽ ഏകാന്തവാസം നയിച്ചു. വെയിലും മഴയും കൊള്ളാതെ സർപ്പങ്ങൾ മുരുകനെ സംരക്ഷിച്ചു പോന്നു.
രാവണൻ അപഹരിച്ച സീതയെ തേടി ലക്ഷ്മണനും ഹനുമാനുമൊത്ത് ലങ്കയിലേക്ക് തിരിച്ച ശ്രീരാമചന്ദ്രൻ ശ്രീ സുബ്രഹ്‌മണ്യന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം ഇവിടെ അനുഭവിച്ചറിഞ്ഞു. സുബ്രഹ്‌മണ്യന് ഇവിടെ പ്രധാന സ്ഥാനം നൽകണമെന്ന് പറഞ്ഞ ശ്രീരാമൻ, അയ്യപ്പനോട് അനുവാദം തേടി. ഇതിന് സമ്മതിച്ച അയ്യപ്പൻ താനിരിക്കുന്ന പ്രധാന ശ്രീകോവിൽ സുബ്രഹ്‌മണ്യനായി നൽകാമെന്നും ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്തായി തനിക്ക് സ്ഥാനം അനുവദിച്ചാൽ മതിയെന്നും പറഞ്ഞു.
പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കായി അനുയോജ്യമായ വിഗ്രഹം തേടാൻ ഹനുമാനെ ശ്രീരാമൻ വടക്കോട്ട് അയച്ചു. എന്നാൽ, കൃത്യ സമയത്ത് വിഗ്രഹം കൊണ്ടുവരാൻ ഹനുമാന് കഴിഞ്ഞില്ല. ഇതോടെ, രാജ്യത്തിന്റെ പ്രതീകമായ തന്റെ പെരുവള അഥവ വലിയ വള യഥാസ്ഥാനത്ത് പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. പിന്നീട് ഹനുമാൻ വിഗ്രഹവുമായി എത്തിയപ്പോൾ ഈ വളയെടുത്ത് പകരം വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും വള സ്ഥാനത്ത് നിന്നും ഇളകിയില്ല. മാത്രമല്ല, വളയുടെ മുകളിൽ ഒരു സർപ്പം കയറിയിരുന്നുകൊണ്ട് ഫണമിളക്കി അരുതെന്ന് പറഞ്ഞു. ഇതോടെ, പെരുവളയിൽ സുബ്രഹ്‌മണ്യൻ കുടികൊണ്ടെന്ന് മനസിലാക്കിയ ശ്രീരാമൻ അത് തന്നെയാണ് പ്രതിഷ്ഠയെന്നറിയിക്കുകയായിരുന്നു.
അങ്ങനെ ഈ സ്ഥലത്തിന് പെരുവളശേരി എന്ന പേര് ലഭിച്ചു. എന്നാൽ, കാലക്രമേണെ ഇത് ലോപിച്ച് പെരളശേരിയാകുകയായിരുന്നു. ഹനുമാൻ കൊണ്ട് വന്ന വിഗ്രഹം അടുത്ത് തന്നെ മറ്റൊരു ക്ഷേത്രം പണിത് സ്ഥാപിച്ചിരുന്നു. ഈ ക്ഷേത്രം മർക്കടശേരി എന്നറിയപ്പെടുകയും പിൽകാലത്ത് ഈ പേര് ലോപിച്ച് മാക്രേരി എന്നായി മാറുകയും ചെയ്തു. ഇന്നും പെരളശേരിയിൽ ദർശനം പൂർത്തിയാകണമെങ്കിൽ മാക്രേരിയിൽ കൂടി ദർശനം നടത്തണമെന്നാണ് വിശ്വാസം.
പഴനിയിലെ പോലെ തന്നെ പടിഞ്ഞാറോട്ടാണ് പെരളശേരിയിൽ വിഗ്രഹത്തിന്റെ ദർശനം. വളരെ ഉയരം കുറഞ്ഞ ബലിക്കല്ലാണ് ഇവിടുത്തേത്. അതിനാൽ തന്നെ പുറത്ത് നിന്നും നോക്കിയാൽ തന്നെ വിഗ്രഹം കാണാൻ സാധിക്കും. നാഗപൂജയ്ക്ക് ഏറെ പ്രധാന്യമുള്ള ക്ഷേത്രമാണ് പെരളശേരി. പാലും മഞ്ഞ ചോറും കോഴിമുട്ടയുമെല്ലാമാണ് ഇവിടെ നാഗാരാധനയ്ക്ക് പ്രധാനമായി ചെയ്യുന്ന വഴിപാടുകൾ.
ഇവിടുത്തെ ക്ഷേത്ര കുളം ഏറെ പ്രത്യേകതകളുള്ളതാണ്. ഉത്തരേന്ത്യയിൽ കാണപ്പെടുന്ന പടിക്കെട്ടുകളോട് കൂടിയ കിണറുകളുടെ രൂപത്തിലാണ് ഇവിടെ കുളം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. അയണിവയൽകുളം എന്നാണ് ഈ കുളം അറിയപ്പെടുന്നത്.
തുലാം സംക്രമം, ധനു ഉത്സവം, തുലാം 10, 11 തിയതികൾ എന്നിവയാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഉത്സവങ്ങൾ. തുലാം സംക്രമത്തിന് കാവേരി സംക്രമം എന്ന് കൂടി പേരുണ്ട്. കാവേരി നദിയിലെ ജലം ഈ ദിവസം ഇവിടുത്തെ കുളത്തിൽ എത്തിച്ചേരുമെന്നാണ് വിശ്വാസം.
