ഇന്ത്യയിലെ ഏതൊരു മുക്കിലും മൂലയിലുമുള്ള പെട്ടിക്കടകളിലേക്ക് ഒന്ന് കണ്ണോടിച്ചാൽ നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയുക വിദേശികളായ കോളകളും സോഡകളുമാണ്. വേനൽച്ചൂടിൽ ദാഹം മാറ്റാൻ കരിമ്പിൻ ജ്യൂസിനേക്കാളും നാരങ്ങാവെള്ളത്തേക്കാളും വേഗത്തിൽ നമ്മുടെ കൈകളിലേക്ക് എത്താറുള്ളത് അമേരിക്കൻ ബ്രാൻഡുകളായ പെപ്സിയും കൊക്കക്കോളയുമായിരുന്നു. എന്നാൽ, ഈ വിദേശ കുത്തകകളെ വിറപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, നമ്മുടെ വീട്ടുമുറ്റത്തെ നാടൻ രുചിയുമായി ഒരു പുതിയ പോരാളി രംഗപ്രവേശം ചെയ്തു. വെറും പത്ത് രൂപയ്ക്ക് വിൽക്കുന്ന ഒരു സാധാരണ പാനീയത്തിൽ നിന്ന് 800 കോടി രൂപയുടെ സാമ്രാജ്യമായി വളർന്ന ‘ലാഹോരി സീറ’യുടെ (Lahori Zeera) കഥ ഏതൊരു സിനിമയേക്കാളും ആവേശം നൽകുന്ന ഒന്നാണ്.
ഈ വലിയ വിജയത്തിന് പിന്നിൽ സൗരഭ് മുഞ്ജാൽ, സൗരഭ് ഭൂത്ന, നിഖിൽ ദോഡ എന്നീ മൂന്ന് സഹോദരന്മാരുടെ നിശ്ചയദാർഢ്യമാണുള്ളത്. പഞ്ചാബിലെ ഭക്ഷണപ്രേമികൾക്കിടയിൽ വളർന്ന ഇവർക്ക് തങ്ങളുടെ ബാല്യകാലത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഏറ്റവും വലിയ ഓർമ്മ പീരങ്കി സോഡയിൽ കറുത്ത ഉപ്പും ജീരകവും കലർത്തി കുടിക്കുന്നതായിരുന്നു. ഇന്ത്യൻ നഗരങ്ങളിൽ അതിഥികൾ വരുമ്പോൾ നൽകാറുള്ളത് വലിയ ബ്രാൻഡുകളുടെ കോളകളാണെങ്കിലും, ഒരു സാധാരണക്കാരന്റെ ദാഹം മാറ്റാൻ എന്നും വേണ്ടത് ഷിക്കൻജിയും നാരങ്ങാവെള്ളവും തന്നെയാണെന്ന് ഇവർ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. ഈ വിടവാണ് തങ്ങളുടെ ബിസിനസ്സ് അവസരമെന്ന് അവർ ഉറപ്പിച്ചു. പാനീയങ്ങൾ നിർമ്മിച്ച് മുൻപരിചയമില്ലാത്ത നിഖിൽ ദോഡ 2016-ൽ കറുത്ത ഉപ്പും ജീരകവും നാരങ്ങാനീരും ചേർത്തൊരുക്കിയ ആ മിശ്രിതമായിരുന്നു ലാഹോരി സീറയുടെ ‘മാജിക് ചേരുവ’.
2017-ൽ ഈ മൂന്ന് സഹോദരന്മാരും ചേർന്ന് പഞ്ചാബിലെ ഒരു ചെറിയ പ്ലാന്റിൽ ഇതിന്റെ ഉത്പാദനം ആരംഭിച്ചു. വിദേശ പാനീയങ്ങളുടെ വലിയ മെഷീനുകൾ വാങ്ങാനുള്ള പണമില്ലാത്തതിനാൽ, ഉപയോഗിച്ചു പഴകിയ മെഷീനുകൾ വാങ്ങി റിപ്പയർ ചെയ്താണ് അവർ തുടങ്ങിയത്. തങ്ങൾ നിർമ്മിച്ച പാനീയം അവർ ആദ്യം നൽകിയത് ഓട്ടോ ഡ്രൈവർമാർക്കും വഴിയോരത്തെ ചായക്കടക്കാർക്കും കോളേജ് വിദ്യാർത്ഥികൾക്കുമായിരുന്നു. അവരുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ കൂടി കണക്കിലെടുത്ത്, ജീരകത്തിന്റെ മണവും മസാലയുടെ എരിവും സോഡയുടെ ആവേശവും കൃത്യമായി ചേരുന്ന ഒരു ഫോർമുല അവർ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു. ഹൈജീനിക് ആയ കുപ്പികളിൽ, ആകർഷകമായ ലേബലുകളോടെ ഈ ‘നാടൻ രുചി’ വിപണിയിലെത്തിയപ്പോൾ ഇന്ത്യക്കാർ അത് ഇരുകൈയ്യും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു.
എന്തുകൊണ്ടാണ് ഈ പാനീയത്തിന് ‘ലാഹോരി സീറ’ എന്ന പേര് നൽകിയതെന്ന് പലരും അത്ഭുതപ്പെടാറുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെയും പാകിസ്ഥാന്റെയും വിഭജനത്തിന് മുൻപ് ലാഹോറും പഞ്ചാബും ഒരേ സംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. അമൃത്സറിലെ അതിർത്തിയിൽ നിന്ന് വെറും 50 കിലോമീറ്റർ മാത്രം അകലെയുള്ള ലാഹോർ എന്ന പേര് ഒരു ‘ക്രോസ് ബോർഡർ നൊസ്റ്റാൾജിയ’ ഉണർത്താൻ വേണ്ടിയാണ് അവർ തിരഞ്ഞെടുത്തത്. ആ പേരും ജീരകത്തിന്റെ ആ ഗന്ധവും ഓരോ ഇന്ത്യക്കാരനെയും അവരുടെ അടുക്കളകളിലേക്കും പഴയ ഓർമ്മകളിലേക്കും കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി.
160 മില്ലിയുടെ ചെറിയ കുപ്പികൾക്ക് വെറും 10 രൂപ മാത്രം വിലയിട്ടത് സാധാരണക്കാർക്കിടയിൽ വലിയ തരംഗമായി മാറി. 2024 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ 312 കോടി രൂപയായിരുന്ന ഇവരുടെ വരുമാനം 2025-ൽ 540 കോടിയിലേക്ക് കുതിച്ചുയർന്നു. വരും വർഷങ്ങളിൽ ഇത് 800 കോടി കടക്കുമെന്നാണ് വിപണിയിലെ കണക്കുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഒരു കുപ്പി കുടിക്കുമ്പോൾ ലഭിക്കുന്ന ആ ഒരു തരിപ്പും, നാവിനെ ഉണർത്തുന്ന മസാലയുടെ രുചിയും ലാഹോരി സീറയെ ഇന്ത്യയിലെ ബില്യൺ ഡോളർ പാനീയ വിപണിയിലെ രാജാവാക്കി മാറ്റി. വഴിയോരത്തെ സാധാരണ രുചികളെ ബ്രാൻഡ് ചെയ്തുകൊണ്ടുള്ള ഇവരുടെ യാത്ര, വിദേശ ബ്രാൻഡുകൾക്ക് ഇന്ത്യയുടെ നാടൻ കരുത്തിൽ നൽകിയ വലിയൊരു മറുപടിയാണ്.
