ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ കർണൂൽ ജില്ലയിലെ കുന്നിൻചെരുവുകളിൽ, ആകാശത്തോളം ഉയർന്നുനിൽക്കുന്ന ദേവരഗട്ടു കുന്നുകൾക്ക് പറയാൻ നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ള ഒരു വീരഗാഥയുണ്ട്. വിജയാദശമി രാവിൽ ഇരുട്ടിനെ കീറിമുറിച്ചുകൊണ്ട് പതിനായിരക്കണക്കിന് ഭക്തർ കയ്യിൽ ആയുധങ്ങളുമായി മലകയറുമ്പോൾ, അവിടെ പുനർജനിക്കുന്നത് തിന്മയ്‌ക്കെതിരെ നന്മ കൈവരിച്ച മഹാവിജയത്തിന്റെ ഓർമ്മകളാണ്. ശ്രീ മാല മല്ലേശ്വര സ്വാമി ക്ഷേത്രം അഥവാ ദേവരഗട്ടു ക്ഷേത്രം ഭക്തിയുടെയും വീര്യത്തിന്റെയും ഒത്തുചേരലാണ്. മണി, മല്ലാസുരൻ എന്നീ അസുരന്മാർ മുനിമാരെയും ദേവന്മാരെയും ദ്രോഹിച്ചപ്പോൾ, ഭക്തരുടെ നിലവിളി കേട്ട് ഭഗവാൻ ശിവൻ ഭൈരവനായി അവതരിച്ച് അവരെ നിഗ്രഹിച്ച പുണ്യഭൂമിയാണിത്. ഭഗവാന്റെ ആ വിജയത്തെ സ്മരിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഇന്നും ഓരോ വർഷവും ‘ബണ്ണി’ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന അതിസാഹസികമായ ലാത്തിപ്പോര് (കരള സമരമ) നടക്കുന്നത്.
കുന്നിൻ മുകളിൽ എണ്ണൂറടി ഉയരത്തിൽ, സ്വയംഭൂവായ ശിവലിംഗമായും പാർവ്വതീദേവിയായും കുടികൊള്ളുന്ന ഭഗവാനിലേക്ക് ഭക്തർ നടന്നുകയറുന്നത് വെറും കൈകളാലല്ല; മറിച്ച് വിശ്വാസത്തിന്റെ ആത്മബലത്തിലാണ്. ദസറ നാളിലെ അർദ്ധരാത്രിയിൽ ആകാശത്ത് ചന്ദ്രനുദിക്കുമ്പോൾ, പതിനായിരക്കണക്കിന് പുരുഷന്മാർ കയ്യിൽ വലിയ വടികളുമായി അണിനിരക്കുന്നു. അസുരന്മാരിൽ നിന്നും ഭഗവാൻ്റെ വിഗ്രഹം സംരക്ഷിക്കാനെന്നവണ്ണം രണ്ട് വിഭാഗങ്ങളായി തിരിഞ്ഞ് അവർ നടത്തുന്ന പോരാട്ടം ഏതൊരു കാഴ്ചക്കാരനെയും അത്ഭുതപ്പെടുത്തുന്നതാണ്. തലയിൽ വലിയ മുണ്ടുകൾ കെട്ടി, ഭക്തിയുടെ ലഹരിയിൽ ആടിയുലയുന്ന ആ ഭക്തജനക്കൂട്ടം ഒരേ സ്വരത്തിൽ ‘മല്ലേശ്വര… മല്ലേശ്വര…’ എന്ന് വിളിച്ചുപറയുമ്പോൾ ആ മലനിരകൾ ഭക്തിയാൽ പ്രകമ്പനം കൊള്ളുന്നു.
ഈ പോരാട്ടത്തിനിടയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന മുറിവുകളോ രക്തച്ചൊരിച്ചിലോ ഭക്തരെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നില്ല. മറിച്ച്, ഭഗവാന് വേണ്ടിയുള്ള ഈ സമരത്തിൽ ഏൽക്കുന്ന ഓരോ മുറിവും പുണ്യമാണെന്നും, ഭഗവാൻ്റെ കാരുണ്യത്താൽ അവ ഉടൻ സുഖപ്പെടുമെന്നുമാണ് അവരുടെ ദൃഢമായ വിശ്വാസം. അമ്പതടി ഉയരമുള്ള മരത്തേരിൽ ഭഗവാനെ എഴുന്നള്ളിക്കുമ്പോൾ, കത്തുന്ന പന്തങ്ങളുടെ വെളിച്ചത്തിൽ ആ പ്രദേശം മുഴുവൻ ഒരു പുരാതന യുദ്ധക്കളമായി മാറും. ആധുനിക കാലത്തിന്റെ മാറ്റങ്ങൾക്കിടയിലും, തങ്ങളുടെ പൂർവ്വികർ കൈമാറിത്തന്ന ഈ വിശുദ്ധമായ ആചാരം ഒരു ജീവശ്വാസം പോലെ ഇന്നും ഈ ജനത കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു. വിശ്വാസത്തിന് യുക്തിയേക്കാൾ കരുത്തുണ്ടെന്നും, സമർപ്പണം എന്നത് കേവലം പ്രാർത്ഥന മാത്രമല്ല, അത് ആത്മബലിയുടെ ഒരു രൂപം കൂടിയാണെന്നും ദേവരഗട്ടു നമ്മെ ഓരോ വർഷവും ഓർമ്മിപ്പിച്ചുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു
