1986-ന്റെ അവസാന നാളുകൾ. മലയാള സിനിമയുടെ അകത്തളങ്ങളിൽ അങ്ങോളമിങ്ങോളം അദൃശ്യമായൊരു വിധിവാചകം എഴുതപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയിരുന്നു: “മമ്മൂട്ടിയുടെ യുഗം കഴിഞ്ഞു.”
ആ ഒരൊറ്റ വർഷം നായകനായി മുപ്പതിലേറെ ചിത്രങ്ങൾ തീയേറ്ററുകളിലെത്തിയിട്ടും ഭൂരിഭാഗവും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിലംപൊത്തി. ഇന്നലെവരെ ഡേറ്റിനായി വരിനിന്ന നിർമ്മാതാക്കളുടെ ഫോൺകോളുകൾ നിലച്ചു; ഒപ്പം നിന്നവരുടെ മുഖങ്ങളിൽ ഭാവമാറ്റങ്ങൾ പ്രകടമായി. ഒരു താരത്തിന്റെ ഏറ്റവും ക്രൂരമായ ദുരന്തം സിനിമകൾ പരാജയപ്പെടുന്നതല്ല; മറിച്ച്, ചുറ്റുമുള്ളവർ അയാളുടെ പ്രതിഭയെക്കൂടി സംശയിച്ചു തുടങ്ങുന്നതാണ്. അതിനേക്കാൾ ഭയാനകമായി, ആ സംശയം സ്വയം തന്നിലേക്കുതന്നെ പടരുന്ന നിമിഷം.
“എനിക്ക് എന്റെ ആത്മവിശ്വാസം പൂർണ്ണമായും നഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു. ചിലരൊക്കെ പരസ്യമായിത്തന്നെ എന്നെ അവഹേളിച്ചു. സിനിമ മതിയാക്കി പഴയതുപോലെ പ്രാക്ടീസിലേക്കോ മറ്റെന്തെങ്കിലും ജീവനോപാധിയിലേക്കോ മടങ്ങിയാലോ എന്നുപോലും ഞാൻ ആലോചിച്ചിരുന്നു,” പിൽക്കാലത്ത് ആ ഇരുണ്ട ദിനങ്ങളെക്കുറിച്ച് മമ്മൂട്ടി തന്നെ തുറന്നുപറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
എറണാകുളം ലോ കോളേജിൽനിന്ന് നിയമബിരുദം നേടി, മഞ്ചേരിയിൽ അഡ്വക്കേറ്റ് ശ്രീധരൻ നായരുടെ കീഴിൽ പ്രാക്ടീസ് ചെയ്തിരുന്ന മുഹമ്മദ് കുട്ടി എന്ന ചെറുപ്പക്കാരൻ സിനിമയെന്ന മോഹത്തിനുപിന്നാലെ പാഞ്ഞത് വലിയ കുടുംബപ്പേരുകളോ ഗോഡ്ഫാദർമാരോ ഇല്ലാതെയാണ്. എം.ടി. വാസുദേവൻ നായരുടെ വാത്സല്യവും കെ.ജി. ജോർജിന്റെ ‘മേള’യും ‘യവനിക’യും സമ്മാനിച്ച സിംഹാസനം ഇത്ര പെട്ടെന്ന് തകരുമെന്ന് ആരും കരുതിയിരുന്നില്ല. തകർന്നുവീണത് സിനിമകൾ മാത്രമായിരുന്നില്ല, ഒരു മനുഷ്യന്റെ ആത്മാഭിമാനം കൂടിയായിരുന്നു.
അവിടെ നിന്നാണ് മലയാള സിനിമാ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും നാടകീയമായ ആ തിരിച്ചുവരവ് പിറവിയെടുക്കുന്നത്.
മമ്മൂട്ടിക്ക് മാത്രമല്ല, തുടർച്ചയായ ചില തിരിച്ചടികൾ നേരിട്ട സംവിധായകൻ ജോഷിക്കും തിരക്കഥാകൃത്ത് ഡെന്നിസ് ജോസഫിനും അതൊരു ജീവന്മരണ പോരാട്ടമായിരുന്നു. തങ്ങളെ ഒന്നിച്ച് എഴുതിത്തള്ളിയ ഒരു ഇൻഡസ്ട്രിയുടെ മുന്നിലേക്ക് അവർ ഇർവിങ് വാലസിന്റെ ‘ദ ആൾമൈറ്റി’ എന്ന നോവലിന്റെ അടിത്തറയിൽനിന്ന് ഒരു തീപ്പൊരി പടർത്തി.
ചിത്രം: ‘ന്യൂഡൽഹി’. കഥാപാത്രം: ജി. കൃഷ്ണമൂർത്തി.
സ്ക്രീനിൽ കൃഷ്ണമൂർത്തി ക്രൂരമായി ചവിട്ടിയരയ്ക്കപ്പെട്ട അഴിമതിക്കെതിരായ പത്രപ്രവർത്തകനായിരുന്നു. വീൽചെയറിൽ തളയ്ക്കപ്പെട്ട, നഷ്ടപ്പെടാൻ ഒന്നുമില്ലാത്ത മനുഷ്യൻ. സ്ക്രീനിനു പിന്നിൽ മമ്മൂട്ടിയും അതേ അവസ്ഥയിലായിരുന്നു. ആ ധൈര്യവും രോഷവും കൃഷ്ണമൂർത്തിയുടെ കണ്ണുകളിൽ കത്തിപ്പടർന്നു. കൃഷ്ണമൂർത്തി അധികാരികളോട് പകരം ചോദിക്കുമ്പോൾ, തീയേറ്ററുകളിൽ ഉയർന്നത് തന്നെ പുച്ഛിച്ചുതള്ളിയൊരു ലോകത്തോടുള്ള ഒരു നടന്റെ നിശബ്ദമായ അലർച്ചയായിരുന്നു.
1987 ജൂലൈ 24-ന് ‘ന്യൂഡൽഹി’ തീയേറ്ററുകളിലെത്തി. പിന്നെ സംഭവിച്ചത് ചരിത്രം മാത്രമല്ല, മലയാള സിനിമ കണ്ട ഏറ്റവും വലിയ കാവ്യനീതിയായിരുന്നു. ചിത്രം ഇൻഡസ്ട്രി ഹിറ്റായി മാറി; തീയേറ്ററുകളിൽ ഹൗസ്ഫുൾ ബോർഡുകൾ തിരിച്ചെത്തി. ഹിന്ദിയിലേക്കും തെലുങ്കിലേക്കും ചിത്രം റീമേക്ക് ചെയ്യപ്പെടുകയും ദേശീയതലത്തിൽത്തന്നെ ചർച്ചയാവുകയും ചെയ്തു.
‘ന്യൂഡൽഹി’ മമ്മൂട്ടിക്ക് തിരികെ നൽകിയത് വെറുമൊരു താരപദവി മാത്രമല്ല; തന്നിൽ തന്നെയുണ്ടായിരുന്ന ആ നഷ്ടപ്പെട്ട ആത്മവിശ്വാസത്തെയാണ്. അന്ന് ആ ചിത്രം പരാജയപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലോ? ഒരുപക്ഷേ മലയാളത്തിന് ‘മതിലുകളി’ലെ വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീറിനെയോ, ‘ഒരു വടക്കൻ വീരഗാഥ’യിലെ ചന്തു ചേകവരെയോ, ‘വിധേയനി’ലെ ഭാസ്കര പട്ടേലരെയോ, ‘ഡോ. ബാബാസാഹേബ് അംബേദ്കറെ’യോ ലഭിക്കുമായിരുന്നില്ല.
ജീവിതത്തിൽ പലപ്പോഴും മറ്റുള്ളവർ നമ്മുടെ മേൽ ഒരു ഫുൾസ്റ്റോപ്പ് ഇടാൻ ശ്രമിക്കും. എന്നാൽ, ഏറ്റവും വലിയ തിരിച്ചുവരവുകൾ തുടങ്ങുന്നത് എല്ലാം അവസാനിച്ചു എന്ന് കരുതുന്ന ആ ഒരൊറ്റ ബിന്ദുവിൽ നിന്നാണ്. തകർച്ചയെന്നത് ഒരു പൂർണ്ണവിരാമമല്ല, വലിയൊരു കുതിപ്പിനു വേണ്ടിയുള്ള ചെറിയൊരു ഇടവേള മാത്രമാണെന്ന് കാലം മമ്മൂട്ടിയിലൂടെ കുറിച്ചുവെച്ചു.
