ഇന്റർനെറ്റ് ലഭ്യതയും അത് ഉപയോഗിക്കാനുള്ള അവകാശവും ഭരണഘടന ഉറപ്പുനൽകുന്ന മൗലിക അവകാശമാണെന്ന് സുപ്രീം കോടതിയുടെ സുപ്രധാന പ്രഖ്യാപനം. പ്രായഭേദമന്യേ കുട്ടികൾ ഉൾപ്പെടെ ഓരോ വ്യക്തിക്കും ഈ അവകാശത്തിന് അർഹതയുണ്ടെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഭരണഘടനയുടെ 21, 19(1)(എ) വകുപ്പുകൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ജസ്റ്റിസ് ജെ.ബി. പർദിവാല, ജസ്റ്റിസ് കെ. വിനോദ് ചന്ദ്രൻ എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് ഈ ചരിത്രപരമായ നിരീക്ഷണം നടത്തിയത്. സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളിൽ നിന്നും മറ്റ് ഓൺലൈൻ സേവനങ്ങളിൽ നിന്നും കുട്ടികളുടെ ലൈംഗിക ചൂഷണവും ദുരുപയോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഉള്ളടക്കങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നതിനും നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനുമുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്താൻ നിർദ്ദേശിക്കുന്ന ഉത്തരവിലാണ് സുപ്രീം കോടതി ഇക്കാര്യം വ്യക്തമാക്കിയത്.
കുട്ടികളുടെ സുരക്ഷയും അവരുടെ സ്വാതന്ത്ര്യവും തമ്മിൽ കൂട്ടിക്കുഴക്കേണ്ടതില്ലെന്നും ഇവ രണ്ടും അവർക്ക് ഒരുപോലെ അർഹതപ്പെട്ടതാണെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു. കുട്ടികളുടെ സുരക്ഷ മുൻനിർത്തി അവരെ ഇന്റർനെറ്റിൽ നിന്നും സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ നിന്നും പൂർണ്ണമായി മാറ്റിനിർത്തുന്നത് അസംബന്ധമാണ്. ആർട്ടിക്കിൾ 19(1)(എ) പ്രകാരമുള്ള അഭിപ്രായ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിൽ വിവരങ്ങളും ആശയങ്ങളും അറിയാനും സ്വീകരിക്കാനും കൈമാറാനുമുള്ള അവകാശവും ഉൾപ്പെടുന്നു. പല കുട്ടികൾക്കും, പ്രത്യേകിച്ച് വിദൂര പ്രദേശങ്ങളിലുള്ളവർക്ക്, പഠനത്തിന്റെയും വിവരങ്ങളുടെയും ഒരേയൊരു ഉറവിടം ഇന്റർനെറ്റാണ്. കൂടാതെ, ഭിന്നശേഷിക്കാരായ കുട്ടികൾക്ക് മറ്റുള്ളവരുമായി സൗഹൃദം സ്ഥാപിക്കാനും ആശയവിനിമയം നടത്താനും സാധിക്കുന്ന ഇടം കൂടിയാണിത്.
ഇന്നത്തെ സാഹചര്യത്തിൽ ഇന്റർനെറ്റ് കുട്ടികൾക്ക് പൂർണ്ണമായും സുരക്ഷിതമല്ലെന്ന വാദം ബെഞ്ച് അംഗീകരിച്ചെങ്കിലും, ഹാനികരമായ വിവരങ്ങൾ തടയുന്നതിൽ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ പരാജയപ്പെടുന്നു എന്ന കാരണത്താൽ കുട്ടികളെ ഇന്റർനെറ്റിൽ നിന്ന് അകറ്റി നിർത്തുന്നത് ഇരകളെ ശിക്ഷിക്കുന്നതിന് തുല്യമാണെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. നിരോധനങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയത് കൊണ്ട് മാത്രം കുട്ടികൾ ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോഗം അവസാനിപ്പിക്കില്ലെന്നും, അത് അവരെ കൂടുതൽ അപകടകരമായ മറ്റ് വഴികളിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാമെന്നും കോടതി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. കുട്ടികളുടെ ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോഗത്തിന്മേൽ ഏർപ്പെടുത്തുന്ന പൊതുവായ നിയന്ത്രണങ്ങൾ അനാവശ്യ നടപടികൾ മാത്രമാണെന്നും അത്തരം നടപടികൾ കുട്ടികളുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നു എന്ന് തെളിയിക്കാൻ സാധിച്ചിട്ടില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
അതേസമയം, കുട്ടികളുടെ ഓൺലൈൻ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനായി ചില മുൻകരുതലുകൾ ആവശ്യമാണെന്ന് കോടതി നിർദ്ദേശിച്ചു. കുട്ടികളുടെ സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്രവേശനത്തിന് മാതാപിതാക്കളുടെ സമ്മതവും മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശവും മേൽനോട്ടവും ഉറപ്പാക്കണമെന്നും, അക്കൗണ്ടുകൾക്കായി പ്രത്യേക ‘ചൈൽഡ് മോഡ്’ സംവിധാനം കൊണ്ടുവരണമെന്നും കോടതി നിർദ്ദേശിച്ചു. കുട്ടികളുടെ അക്കൗണ്ടുകൾ ഡിഫാൾട്ടായി പ്രൈവറ്റാക്കുക, അപരിചിതരായ മുതിർന്നവരിൽ നിന്നുള്ള സന്ദേശങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുക, പരസ്യങ്ങളും ഉള്ളടക്കങ്ങളും പരിശോധിച്ച് നൽകുക തുടങ്ങിയ സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കാം.
മാതാപിതാക്കളുടെ സമ്മതം ഉറപ്പാക്കിക്കൊണ്ട് കൗമാരപ്രായത്തിന് താഴെയുള്ള കുട്ടികൾക്കായി ഇത്തരം നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാവുന്നതാണെന്നും ഇതിന്മേൽ ആവശ്യമായ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാൻ കേന്ദ്ര സർക്കാരിന് അനുമതിയുണ്ടെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അശ്ലീല വെബ്‌സൈറ്റുകൾ പോലെയുള്ള, കുട്ടികൾക്ക് ഹാനികരമായ ഉള്ളടക്കങ്ങളിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം തടയുന്നതിൽ കേന്ദ്ര സർക്കാരിന് പൂർണ്ണ അധികാരമുണ്ടെന്നും ബെഞ്ച് കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
