ബംഗളൂരുവിന്റെ മണ്ണിൽ ആകാശത്തോളം ഉയർന്നുനിന്ന ഒരു സ്വപ്ന സാമ്രാജ്യമായിരുന്നു അത്. ആയിരക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങൾക്ക് തലചായ്ക്കാൻ മനോഹരമായ വില്ലകൾ നൽകിയ ക്രിസ്റ്റൽ ഗ്രൂപ്പ്. എന്നാൽ ഇന്ന് ആ ഓഫീസുകൾക്ക് മുന്നിൽ ‘Permanently Closed’ എന്ന ബോർഡുകൾ തൂങ്ങിക്കിടക്കുമ്പോൾ, അതൊരു ബിസിനസ്സ് തകർച്ചയുടെ കഥ മാത്രമല്ല, പടുത്തുയർത്തിയ സ്വപ്നങ്ങൾ മണൽക്കൊട്ടാരം പോലെ തകർന്നുവീണ ഒരു വലിയ ദുരന്തത്തിന്റെ ചരിത്രം കൂടിയാണ്. ഒരു എൻജിനീയറുടെ കൃത്യതയുള്ള ബുദ്ധിയുമായി കൃഷ്ണൻ നമ്പൂതിരിയും, അദ്ദേഹത്തിന് കരുത്തായി പത്നി ലത നമ്പൂതിരിയും ചേർന്ന് പണിതുയർത്തിയ ആ ക്രിസ്റ്റൽ കൊട്ടാരങ്ങൾക്ക് എവിടെയാണ് പിഴച്ചത്?
1998-ലാണ് ഈ കഥയുടെ തുടക്കം. സുരക്ഷിതമായ ഒരു ജോലിയിൽ ഒതുങ്ങിക്കൂടാതെ സ്വന്തമായി എന്തെങ്കിലും ചെയ്യണമെന്ന വാശിയുമായി കൃഷ്ണൻ നമ്പൂതിരി ബംഗളൂരുവിൽ ക്രിസ്റ്റൽ ഗ്രൂപ്പിന് തുടക്കമിട്ടു. കൂടെ ഡയറക്ടറായി ലത നമ്പൂതിരിയുമുണ്ടായിരുന്നു. സാധാരണ ബിൽഡർമാർ അപ്പാർട്ട്മെന്റുകൾ നിർമ്മിച്ചപ്പോൾ, ഇവർ തിരഞ്ഞെടുത്തത് ‘കസ്റ്റമൈസ്ഡ് ഹോംസ്’ എന്ന വിപ്ലവകരമായ ആശയമായിരുന്നു. ഉപഭോക്താവിന്റെ ഇഷ്ടത്തിനനുസരിച്ച് മാറ്റങ്ങൾ വരുത്താവുന്ന വീടുകൾ! ഈ ലാളിത്യവും സുതാര്യതയും അവരെ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ പ്രിയപ്പെട്ട ബ്രാൻഡാക്കി മാറ്റി. ബംഗളൂരുവിൽ നിന്ന് മൈസൂരിലേക്കും പിന്നീട് സ്വന്തം നാടായ കേരളത്തിലേക്കും ക്രിസ്റ്റൽ ഗ്രൂപ്പ് പടർന്നുപന്തലിച്ചു. വില്ലകൾ, ടൗൺഷിപ്പുകൾ, ഹോട്ടലുകൾ, സ്കൂളുകൾ—ക്രിസ്റ്റൽ ഗ്രൂപ്പ് തൊട്ടതെല്ലാം പൊന്നായി മാറിയ കാലമായിരുന്നു അത്. ലത നമ്പൂതിരിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന മാർക്കറ്റിംഗ് തന്ത്രങ്ങൾ കമ്പനിയെ സാധാരണക്കാർക്കിടയിൽ അത്രമേൽ പ്രിയപ്പെട്ടതാക്കി മാറ്റി.
ക്രിസ്റ്റൽ പിന്നിലും അത്രമേൽ ആഴമുള്ള ഒരു പ്രണയത്തിന്റെയും കൂട്ടുകെട്ടിന്റെയും കഥയുണ്ട്. വെറുമൊരു ബിസിനസ്സ് നാമത്തിനപ്പുറം, രണ്ട് വ്യക്തിത്വങ്ങൾ ചേർന്നപ്പോൾ ഉണ്ടായ ഒരു വലിയ സ്വപ്നത്തിന്റെ അടയാളമായിരുന്നു “Kristal”.: Krishnan എന്ന പേരിന്റെ ആദ്യ മൂന്ന് അക്ഷരങ്ങളും (Kri), അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രിയപത്നിയും ബിസിനസ്സ് പങ്കാളിയുമായ Latha എന്ന പേരിന്റെ അവസാന മൂന്ന് അക്ഷരങ്ങളും (tha-l) തിരിച്ചിട്ടോ അല്ലെങ്കിൽ ലതയുടെ പേരിനോട് ചേർത്തോ ആണ് Kristal എന്ന മനോഹരമായ പേര് അവർ രൂപപ്പെടുത്തിയത്. തങ്ങളുടെ ജീവിതവും കരിയറും അത്രമേൽ ഇഴചേർന്നു കിടക്കുന്നു എന്ന് ലോകത്തോട് വിളിച്ചുപറയാൻ ആ ദമ്പതികൾ കണ്ടെത്തിയ വഴിയായിരുന്നു ഇത്.
എന്നാൽ വിജയത്തിന്റെ കൊടുമുടിയിൽ നിൽക്കുമ്പോഴാണ് വിധി കളി തുടങ്ങിയത്. ബിസിനസ്സ് വലിയ തോതിൽ വ്യാപിപ്പിച്ചപ്പോൾ സാമ്പത്തിക അച്ചടക്കം കൈവിട്ടുപോയി. 2016-ൽ കമ്പനിയെ ഞെട്ടിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു വാർത്ത പുറത്തുവന്നു. തങ്ങളെ വളർത്തിയ ജീവനക്കാരുടെ പ്രൊവിഡന്റ് ഫണ്ട് (EPF) വിഹിതം അടയ്ക്കുന്നതിൽ കമ്പനി വീഴ്ച വരുത്തി. ഇത് വലിയ നിയമപ്പോരാട്ടങ്ങൾക്കും കൃഷ്ണൻ നമ്പൂതിരിയുടെ ശിക്ഷയിലേക്കും നയിച്ചു. ഒരു ബിസിനസ്സിന്റെ നട്ടെല്ലായ ജീവനക്കാരുടെ വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെട്ടത് ക്രിസ്റ്റലിന്റെ തകർച്ചയുടെ തുടക്കമായിരുന്നു. ഇതിനിടയിലാണ് കോൺഫിഡന്റ് ഗ്രൂപ്പ് സ്ഥാപകൻ സി.ജെ. റോയുമായി കൃഷ്ണൻ നമ്പൂതിരിക്കുണ്ടായിരുന്ന ബിസിനസ്സ് ബന്ധങ്ങൾ കടുത്ത ശത്രുതയിലേക്ക് വഴിമാറുന്നത്. ഈ കുടിപ്പകയും നിയമയുദ്ധങ്ങളും കമ്പനിയുടെ അടിത്തറ ഇളക്കി. വമ്പന്മാർ തമ്മിലുള്ള ഈ പോരാട്ടം ബിസിനസ്സ് ലോകത്തെ വലിയ ചർച്ചാവിഷയമായി. സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി മൂലം പല പ്രോജക്റ്റുകളും പാതിവഴിയിൽ നിലച്ചു. ജീവിതകാലത്തെ സമ്പാദ്യം മുഴുവൻ നൽകി വീട് സ്വപ്നം കണ്ട സാധാരണക്കാർ കോടതികൾ കയറിയിറങ്ങി.
ഇന്ന് 2026-ൽ എത്തിനിൽക്കുമ്പോൾ, കൃഷ്ണൻ നമ്പൂതിരിയും ലത നമ്പൂതിരിയും ചേർന്ന് തുടങ്ങിയ ആ മഹത്തായ യാത്ര ഏതാണ്ട് അസ്തമിച്ചിരിക്കുന്നു. വിശ്വാസ്യതയുടെ ആ ക്രിസ്റ്റൽ കൊട്ടാരം ഇന്ന് നിയമക്കുരുക്കുകളിലും വിവാദങ്ങളിലും മുങ്ങിക്കിടക്കുന്നു. ക്രിസ്റ്റൽ ഗ്രൂപ്പിന്റെ ഓഫീസുകൾ അടഞ്ഞുകിടക്കുന്നുണ്ടാകാം. പക്ഷേ, കൃഷ്ണൻ നമ്പൂതിരി എന്ന എഞ്ചിനീയർ പടുത്തുയർത്തിയ വില്ലകളിൽ ഇന്നും ആളുകൾ താമസിക്കുന്നുണ്ട്. നിയമങ്ങളും ധാർമ്മികതയും ബിസിനസ്സിൽ എത്രമാത്രം പ്രധാനമാണെന്ന് ഈ തകർച്ച നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. പണം കൊണ്ട് മാത്രം കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിനേക്കാൾ വലിയതാണ് വിശ്വാസം കൊണ്ട് കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നത്.
