“നിന്നെ ഒന്നിനും കൊള്ളില്ല, ഭാവന എന്നൊരു സാധനം നിന്റെ ഉള്ളിലില്ല!”—ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട് തലതാഴ്ത്തി നിൽക്കേണ്ടി വന്ന ഒരു യുവാവിനെ സങ്കൽപ്പിക്കുക. ജോലി ചെയ്തിരുന്ന പത്രമാഫീസിൽ നിന്ന് അവനെ ഇറക്കിവിടുമ്പോൾ എഡിറ്റർ പറഞ്ഞത് ഒന്നേയുള്ളൂ: “ഇവന് ക്രിയേറ്റിവിറ്റി തീരെയില്ല.” വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഇതേ വ്യക്തി ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ മാധ്യമ സാമ്രാജ്യം കെട്ടിപ്പടുക്കുമെന്നും, ലക്ഷക്കണക്കിന് കുട്ടികളുടെ സ്വപ്നങ്ങൾക്ക് ചിറകു നൽകുമെന്നും അന്ന് ആരും കരുതിയിരുന്നില്ല. ഇത് വാൾട്ട് ഡിസ്നി എന്ന മനുഷ്യന്റെയും, ലോകം ഇന്നും നെഞ്ചിലേറ്റുന്ന ഡിസ്നി സാമ്രാജ്യത്തിന്റെയും ഉദയത്തിന്റെ കഥയാണ്.
മനോഹരമായ ഒരു ലോകം തന്റെ ഉള്ളിലുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം വാൾട്ടിന് കയ്പേറിയതായിരുന്നു. പത്രത്തിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കപ്പെട്ടതിന് ശേഷം തന്റെ സ്വപ്നങ്ങളുമായി അദ്ദേഹം ഹോളിവുഡിലേക്ക് വണ്ടി കയറി. കയ്യിൽ കുറച്ച് ചിത്രശലഭങ്ങളുടെയും തുന്നൽക്കാരന്റെയും വരകൾ മാത്രം. എന്നാൽ തുടക്കത്തിൽ പരാജയങ്ങൾ മാത്രമാണ് അദ്ദേഹത്തെ വരവേറ്റത്. തന്റെ ആദ്യത്തെ കാർട്ടൂൺ കഥാപാത്രമായ ‘ഓസ്വാൾഡ് ദ ലക്കി റാബിറ്റിന്റെ’ അവകാശം അദ്ദേഹത്തിന് നഷ്ടമായി. പക്ഷേ, പരാജയത്തിന് മുന്നിൽ തളരാൻ വാൾട്ട് തയ്യാറല്ലായിരുന്നു. ട്രെയിൻ യാത്രയ്ക്കിടയിൽ ഒരു ചെറിയ എലിയെ അദ്ദേഹം കടലാസിൽ വരച്ചുചേർത്തു. അതാണ് ചരിത്രം മാറ്റിയെഴുതിയ ‘മിക്കി മൗസ്’. വെറുമൊരു ചിത്രം എന്നതിലുപരി ലോകത്തിന് സ്നേഹവും സന്തോഷവും നൽകുന്ന ഒരു കൂട്ടുകാരനായി മിക്കി മൗസ് മാറി.
ഡിസ്നി കമ്പനിയുടെ വളർച്ചയിൽ ഏറ്റവും വലിയ ‘മാന്ത്രിക ചേരുവ’ എന്നത് സാങ്കേതികവിദ്യയും കലയും തമ്മിലുള്ള അപൂർവ്വമായ കൂടിച്ചേരലായിരുന്നു. ശബ്ദമില്ലാത്ത കാർട്ടൂണുകളുടെ കാലത്ത്, ‘സ്റ്റീംബോട്ട് വില്ലി’ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ശബ്ദം നൽകി വാൾട്ട് വിപ്ലവം സൃഷ്ടിച്ചു. പിന്നീട് ലോകത്തെ ആദ്യത്തെ പൂർണ്ണ ദൈർഘ്യമുള്ള അനിമേഷൻ ചിത്രം ‘സ്നോ വൈറ്റ് ആൻഡ് സെവൻ ഡ്വാർഫ്സ്’ നിർമ്മിക്കാൻ അദ്ദേഹം ഒരുങ്ങിയപ്പോൾ ലോകം അദ്ദേഹത്തെ പരിഹസിച്ചു. പക്ഷേ, ആ ചിത്രം റിലീസായതോടെ ഡിസ്നി എന്ന ബ്രാൻഡ് ഒരു വികാരമായി മാറി. മനുഷ്യർക്ക് ചിരിക്കാനും കരയാനും കഴിയുന്ന കഥാപാത്രങ്ങളെ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിലെ വൈദഗ്ധ്യമാണ് ഡിസ്നിയെ ഇന്നും ഒന്നാമനായി നിലനിർത്തുന്നത്.
വാൾട്ടിന്റെ സ്വപ്നങ്ങൾ സിനിമയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിനിന്നില്ല. മാന്ത്രിക ലോകങ്ങൾ നേരിട്ട് അനുഭവിക്കാൻ അദ്ദേഹം ‘ഡിസ്നിലാൻഡ്’ എന്ന വിസ്മയം തീർത്തു. ലുക്കസ് ഫിലിം, മാർവൽ, പിക്സാർ തുടങ്ങിയ വമ്പൻ ബ്രാൻഡുകളെ സ്വന്തമാക്കിക്കൊണ്ട് ഡിസ്നി ഇന്ന് ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ മാധ്യമ ശൃംഖലയായി പടർന്നു പന്തലിച്ചു നിൽക്കുന്നു. സർഗ്ഗാത്മകത ഇല്ലെന്നു പറഞ്ഞ് പുറത്താക്കപ്പെട്ട ഒരിടത്തുനിന്ന്, ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ‘ക്രിയേറ്റീവ്’ മനുഷ്യനായി വാൾട്ട് ഡിസ്നി മാറിയത് തന്റെ സ്വപ്നങ്ങളിലുള്ള അചഞ്ചലമായ വിശ്വാസം കൊണ്ടാണ്. ഇന്ന് നമ്മൾ കാണുന്ന ഓരോ ഡിസ്നി സിനിമയ്ക്ക് പിന്നിലും, തോറ്റു കൊടുക്കാൻ തയ്യാറാകാത്ത ഒരു മനുഷ്യന്റെ മനോഹരമായ പോരാട്ടത്തിന്റെ കഥയുണ്ട്.
