ഭാരതത്തിലെ ഒരു മഹാക്ഷേത്രത്തിൽ നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപേ നിർമ്മിച്ച ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ശിവലിംഗങ്ങളിൽ ഒന്ന് ഇന്നും പൂർത്തിയാക്കപ്പെടാത്ത ഒരു അത്ഭുതമായി നിലനിൽക്കുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞാൽ നിങ്ങൾ വിശ്വസിക്കുമോ? മധ്യപ്രദേശിലെ റൈസൻ ജില്ലയിൽ, ബേത്വ നദിയുടെ തീരത്തുള്ള ഒരു കുന്നിൻ മുകളിൽ കാലത്തെയും ചരിത്രത്തെയും സാക്ഷിനിർത്തി വിസ്മയിപ്പിക്കുന്ന ആ പുണ്യസങ്കേതമാണ് ‘ഭോജേശ്വർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം’. പതിനൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ വിഖ്യാതനായ രാജാ ഭോജൻ നിർമ്മിച്ച ഈ ക്ഷേത്രം, ഭാരതീയ വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഔന്നിത്യവും അഗാധമായ ശിവഭക്തിയും ഒത്തുചേരുന്ന ഒരു മഹാവിസ്മയമാണ്. പണി പൂർത്തിയായില്ലെങ്കിലും, ഇവിടുത്തെ ഓരോ ശിലയും മന്ത്രിക്കുന്നത് ഭഗവാൻ്റെ അനന്തമായ ചൈതന്യത്തെക്കുറിച്ചാണ്.
ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഗർഭഗൃഹത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ ഏതൊരു ഭക്തന്റെയും മിഴികൾ വിടരുന്നത് അവിടുത്തെ ഭീമാകാരമായ ശിവലിംഗം കണ്ടായിരിക്കും. ഒരൊറ്റ കല്ലിൽ കൊത്തിയെടുത്ത, ഏകദേശം ഏഴര അടിയിലധികം ഉയരമുള്ള ഈ ലിംഗപ്രതിഷ്ഠ കാണുമ്പോൾ നമ്മൾ അറിയാതെ ‘ഓം നമശിവായ’ എന്ന് ജപിച്ചുപോകും. പന്ത്രണ്ട് മീറ്റർ ഉയരമുള്ള നാല് കൂറ്റൻ തൂണുകളാണ് ഈ ശ്രീകോവിലിനെ താങ്ങിനിർത്തുന്നത്. ഏകദേശം നൂറ് മീറ്ററോളം ഉയരത്തിൽ ഒരു ശിഖരം വിഭാവനം ചെയ്തിരുന്ന ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പണി എന്തുകൊണ്ടോ പെട്ടെന്ന് നിലച്ചുപോയി. യുദ്ധമോ പ്രകൃതിക്ഷോഭമോ അതോ രാജാവിന്റെ അന്ത്യമോ, ഇതിൽ ഏതാകാം ആ നിർമ്മാണത്തെ തടഞ്ഞതെന്ന് ഇന്നും ഒരു നിഗൂഢതയായി അവശേഷിക്കുന്നു.
ക്ഷേത്രത്തിന് ചുറ്റുമുള്ള പാറകളിൽ കൊത്തിവെച്ചിരിക്കുന്ന രേഖാചിത്രങ്ങൾ ഇന്നും കൗതുകമുണർത്തുന്ന കാഴ്ചയാണ്. നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ് ശില്പികൾ ക്ഷേത്രനിർമ്മാണത്തിനായി തയ്യാറാക്കിയ മാതൃകകളും ബ്ലൂപ്രിന്റുകളും ആ ശിലകളിൽ ഇപ്പോഴും തെളിഞ്ഞുനിൽക്കുന്നു. ബേത്വ നദിയുടെ ശാന്തമായ ഒഴുക്കും ചുറ്റുമുള്ള പ്രകൃതിഭംഗിയും ഈ ആരാധനാലയത്തിന് കൂടുതൽ ദൈവികത നൽകുന്നു. മഹാശിവരാത്രി നാളിലും ശ്രാവണ മാസത്തിലും പതിനായിരക്കണക്കിന് ഭക്തർ ഇവിടെയെത്തി മഹാദേവന്റെ പാദങ്ങളിൽ പ്രണമിക്കുന്നു. പൂർത്തിയാവാത്ത ആ കൽമതിലുകൾ നമ്മോട് പറയുന്നത്, ഭക്തി എന്നത് കെട്ടിടങ്ങളുടെ പൂർണ്ണതയിലല്ല, മറിച്ച് ആ ശിലകളിൽ അർപ്പിക്കപ്പെട്ട നിഷ്കളങ്കമായ സമർപ്പണത്തിലാണ് കുടികൊള്ളുന്നത് എന്നാണ്. ഭോജേശ്വർ ക്ഷേത്രം കേവലം ഒരു സ്മാരകമല്ല, മറിച്ച് ശില്പകലയും ഈശ്വരചൈതന്യവും കൈകോർത്ത ഒരു നിത്യവിസ്മയമാണ്.
