1947-ലെ ഒരു ഇരുണ്ട രാത്രി. ഉടുതുണിക്ക് മറുതുണിയില്ലാതെ, ഒരു ആയുസ്സിന്റെ സമ്പാദ്യം മുഴുവൻ ഉപേക്ഷിച്ച് ജീവനും കയ്യിൽപിടിച്ച് അവർക്ക് പലായനം ചെയ്യേണ്ടി വന്നു. എല്ലാം നഷ്ടപ്പെട്ട്, ഡൽഹിയിലെ തെരുവുകളിൽ അഭയാർത്ഥികളായി എത്തിയ ആ രണ്ട് മനുഷ്യർ അന്ന് തങ്ങളുടെ വിധിയെയോർത്ത് ഒരുപാട് കരഞ്ഞിട്ടുണ്ടാകണം. എന്നാൽ, ആ കണ്ണീരിൽ നിന്ന് ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റത് ഇന്നത്തെ അയ്യായിരം കോടിയോളം രൂപയുടെ ഒരു സാമ്രാജ്യമാണെന്ന് പറഞ്ഞാൽ നിങ്ങൾ വിശ്വസിക്കുമോ? അതെ, ബിരിയാണിച്ചെമ്പ് പൊട്ടുമ്പോൾ നമ്മുടെയൊക്കെ മൂക്കിലേക്ക് തുളച്ചുകയറുന്ന, നീളമുള്ള വെളുത്ത മുത്തുകൾ പോലെയുള്ള ആ പ്രശസ്തമായ ‘ഇന്ത്യ ഗേറ്റ്’ ബാസ്മതി അരിയുടെ ജനനം അവിടെനിന്നായിരുന്നു! ഒരു സിനിമാക്കഥയെപ്പോലും വെല്ലുന്ന, തോൽക്കാൻ തയ്യാറാവാത്ത മനുഷ്യരുടെ പോരാട്ടത്തിന്റെ കഥയാണിത്.
കഥ തുടങ്ങുന്നത് വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപാണ്. 1889-ൽ ഇന്നത്തെ പാകിസ്താന്റെ ഭാഗമായ ല്യാൽപൂർ എന്ന പ്രദേശത്ത് ഖുഷി റാം, ബിഹാരി ലാൽ എന്നീ രണ്ട് സുഹൃത്തുക്കൾ ചേർന്ന് ഒരു ചെറിയ വ്യാപാര സ്ഥാപനത്തിന് തുടക്കമിട്ടു. പരുത്തിയും എണ്ണയും ഗോതമ്പും ഒക്കെയായിരുന്നു അവരുടെ കച്ചവടം. ബിസിനസ്സ് പച്ചപിടിച്ചു വരുമ്പോഴാണ് വിഭജനം വില്ലനായി വരുന്നത്. ചോരയും കണ്ണീരും നിറഞ്ഞ ആ നാളുകളിൽ, ല്യാൽപൂരിലെ സർവ്വസ്വവും ഉപേക്ഷിച്ച് അവർ ഡൽഹിയിലെ നയാ ബസാറിലെത്തി. പൂജ്യത്തിൽ നിന്ന് തുടങ്ങിയ അവർ തോറ്റുകൊടുക്കാൻ തയ്യാറല്ലായിരുന്നു. അവിടെ വെച്ച് അവർ അരി കച്ചവടത്തിലേക്ക് തിരിഞ്ഞു. കെആർബിഎൽ (KRBL) എന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ അരി കമ്പനിയുടെ യഥാർത്ഥ വിത്തുപാകൽ അവിടെയായിരുന്നു.
പതിറ്റാണ്ടുകളോളം അവർ മറ്റ് വൻകിട വ്യാപാരികൾക്കും കയറ്റുമതിക്കാർക്കും അരി എത്തിച്ചുനൽകുന്ന വെറുമൊരു സപ്ലയർ മാത്രമായിരുന്നു. എന്നാൽ 1998-ൽ തങ്ങളുടെ കഠിനാധ്വാനത്തിന് സ്വന്തമായി ഒരു മുഖവും പേരും വേണമെന്ന് അവർ തീരുമാനിച്ചു. ആ പേര് എന്തായിരിക്കണം എന്ന ചിന്ത അവസാനിച്ചത് ഡൽഹിയിലെ ആകാശത്തേക്ക് തലയുയർത്തി നിൽക്കുന്ന സാക്ഷാൽ ‘ഇന്ത്യ ഗേറ്റിൽ’ ആണ്. ഇതിന് പിന്നിൽ വളരെ വൈകാരികവും തന്ത്രപരവുമായ ഒരു കാരണമുണ്ടായിരുന്നു. വിഭജനത്തിന് ശേഷം തങ്ങൾക്ക് അഭയം നൽകിയ, തങ്ങളുടെ ബിസിനസ്സിന് പുനർജ്ജന്മം നൽകിയ ഡൽഹിയോടുള്ള ആദരവായിരുന്നു ആ പേര്. മാത്രവുമല്ല, ലോകമെമ്പാടും തങ്ങളുടെ പ്രീമിയം ബാസ്മതി അരി കയറ്റുമതി ചെയ്യുമ്പോൾ, ഇന്ത്യയുടെ പൈതൃകവും അഭിമാനവും വിളിച്ചോതുന്ന ഒരു പേര് തന്നെ വേണമെന്ന് കമ്പനിക്ക് നിർബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു ഇന്ത്യൻ ഉൽപ്പന്നമാണെന്ന് ലോകത്തെവിടെയുള്ള ആൾക്കും ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ‘ഇന്ത്യ ഗേറ്റി’നേക്കാൾ മികച്ച മറ്റൊരു പേരില്ലായിരുന്നു. അങ്ങനെയാണ് ആ ബ്രാൻഡ് ജനിക്കുന്നത്.
ഇന്ന് നോയിഡ ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ കമ്പനിയെ നയിക്കുന്നത് അനിൽ കുമാർ മിത്തൽ എന്ന ദീർഘവീക്ഷണമുള്ള ചെയർമാനാണ്. എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇന്ത്യ ഗേറ്റ് ഇത്രയധികം ജനപ്രിയമായത് എന്ന് ചോദിച്ചാൽ അതിന് പിന്നിൽ കൃത്യമായ ശാസ്ത്രമുണ്ട്. നെല്ല് കൊയ്തെടുത്ത ഉടനെ അവർ വിപണിയിൽ എത്തിക്കാറില്ല. മാസങ്ങളോളം, ചിലപ്പോൾ വർഷങ്ങളോളം അത് പ്രത്യേക വെയർഹൗസുകളിൽ സൂക്ഷിച്ച് ‘ഏജിംഗ്’ പ്രക്രിയയ്ക്ക് വിധേയമാക്കുന്നു. ഇത് അരിയുടെ സുഗന്ധവും നീളവും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. അത്യാധുനിക മില്ലുകളും ഓട്ടോമേറ്റഡ് ഗ്രേഡിംഗ് സിസ്റ്റവും വഴി ഓരോ അരിമണിയും മികച്ച ഗുണനിലവാരമുള്ളതാണെന്ന് അവർ ഉറപ്പുവരുത്തുന്നു. കല്യാണമായാലും പെരുന്നാളായാലും ഇന്ത്യൻ കുടുംബങ്ങളിൽ ഇന്ത്യ ഗേറ്റ് ഒരു വികാരമായി മാറിയത് ഇതുകൊണ്ടാണ്.
വളർച്ചയുടെ പാതയിൽ വെല്ലുവിളികൾ ഒട്ടനവധി ഉണ്ടായിരുന്നു. വിഭജനത്തിന്റെ കയ്പേറിയ ഓർമ്മകൾക്ക് പുറമെ, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, ഗവൺമെന്റിന്റെ കയറ്റുമതി നിയന്ത്രണങ്ങൾ, വിലക്കയറ്റം, ചില നിയമപരമായ വിവാദങ്ങൾ എന്നിവയൊക്കെ കമ്പനിയെ ഉലച്ചെങ്കിലും ബ്രാൻഡിന്റെ ജനപ്രീതിക്ക് ഒരു കോട്ടവും തട്ടിയില്ല. ഡാവത് പോലുള്ള വൻകിട ബ്രാൻഡുകൾ വിപണിയിൽ കടുത്ത മത്സരം ഉയർത്തുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ഇന്ത്യയിലെ ബ്രാൻഡഡ് ബാസ്മതി മാർക്കറ്റിന്റെ ഏകദേശം 42 ശതമാനവും ഇന്ത്യ ഗേറ്റിന്റെ കൈകളിലാണ്. ഒരൊറ്റ ക്വാർട്ടറിൽ മാത്രം ആയിരം കോടിയിലധികം രൂപയുടെ ആഭ്യന്തര ബിസിനസ്സ് നേടാനും, വർഷത്തിൽ നാലായിരം കോടിയിലധികം രൂപയുടെ ആകെ വരുമാനം മറികടക്കാനും ഇന്ന് ഈ ബ്രാൻഡിന് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
കാലത്തിനൊത്ത് മാറാനും അവർ മറന്നില്ല. 25 വർഷത്തെ നീണ്ട ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷം 2025-ൽ തങ്ങളുടെ ഐക്കോണിക് പാക്കേജിംഗ് ഇന്ത്യ ഗേറ്റ് പരിഷ്കരിച്ചു. കൂടുതൽ ആധുനികമായ ഡിസൈനും, ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ വിവരങ്ങൾ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ക്യൂആർ കോഡുകളും പുതിയ പാക്കറ്റിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 1889-ൽ ഒരു ചെറിയ കടയായി തുടങ്ങി, ഒരു വലിയ സാമ്രാജ്യം തകർന്നടിഞ്ഞിട്ടും വിഭജനത്തിന്റെ ചാരക്കൂമ്പാരത്തിൽ നിന്ന് ലോകം അറിയപ്പെടുന്ന ബ്രാൻഡായി മാറിയ ഇന്ത്യ ഗേറ്റിന്റെ ഈ യാത്ര, തളരാത്ത പോരാട്ടവീര്യത്തിന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്.
